• Museum
  • Tweede Wereldoorlog
  • Kinderen
museum

Srebrenica centraal tijdens Holocaust Memorial Day

22 januari, 19.30 uur: Bijeenkomst rondom de Vrouwen van Srebrenica i.s.m. IKVPaxchristi
24 en 25 januari, 14.00 uur: Vertoning documentaire Land der Vermisten

In het kader van International Holocaust Memorial Day presenteert het Verzetsmuseum Amsterdam i.s.m. IKV Pax Christi 22 januari een bijeenkomst rondom de Vrouwen van Srebrenica. Kern van de bijeenkomst is een lezing door Prof. Selma Leydesdorff naar aanleiding van haar boek De leegte achter ons laten over de vrouwen en kinderen van Srebrenica. Dion vanden Berg van IKV Pax Christiverzorgt een korte historische introductie en het verhaal zovan een context voorzien. Ook zal een aantal vrouwen uit Srebrenica die nu in Nederlandwonen aanwezig zijn en geïnterview geïnterviewd worden door journaliste Admira Fazlic. Het Srebrenica-monument van Jehanne van Woerkom is die dag ook (in licht gewijzigde vorm) in het museum opgesteld.

Op zaterdag 24 en zondag 25 januari vertoont het Verzetsmuseum om 14.00 uur in de gehoorzaal - gratis voor museumbezoekers - de documentaire Land der Vermisten van Mustafa Ibrahimovic (2008). Hierin wordt het verhaal verteld van Sabaheta Fejzic en Murat Hurtic. Sinds 13 juli 1995, daags na de val van Srebrenica, probeert Sabaheta bijna dagelijks informatie te vinden over het lot van haar zoon en haar man. Al meer dan dertien jaar heeft Sabaheta, net als veel andere nabestaanden van de genocide in Bosnië-Herzegovina, haar hoop gevestigd op de opgravingsexpert Murat Hurtic. Het hele jaar door zoekt hij naar de massagraven en doet de opgravingen. Murat werkt sinds 1996 voor het Instituut voor de Vermiste Personen van Bosnië-Herzegovina. Hij leidt de opgravingen van de massagraven in Noordoost-Bosnië.

In 1995 werden in Srebrenica mannen en vrouwen van elkaar gescheiden. De mannen werden vermoord. De vrouwen bleven achter en moesten het verder zien te rooien met hun herinneringen in een wereld waarin hun echtgenoten, zonen en familie verdwenen waren. Selma Leydesdorff zocht deze vrouwen op en schreef een oral history van Srebrenica op basis van hun verhalen. Daarin staat het moment van het grote afscheid centraal, maar terwijl ze vertellen zoeken de vrouwen ook naar een verklaring voor wat er met hen en hun land gebeurde.

De leegte achter ons laten is een boek over moord, verkrachting en geweld, maar tegelijkertijd ook een poging de gebeurtenissen in een bredere context te plaatsen dan tot nu toe in Nederland is gebeurd. Er wordt ook verslag gedaan van het Nederlandse falen om de overlevenden te helpenen van de drempels die door de toenmalige regering werden opgeworpen om dat aan de orde te stellen. Overheersend zijn het verdriet en het gevecht van de vrouwen om nieuwe betekenis te geven aan hun leven. Zij laten zien hoe het is als oude bekenden en vrienden tot moordenaars worden.
Selma Leydesdorff is hoogleraar oral history en cultuur aan de Universiteit van Amsterdam. Eerder publiceerde zij Wij hebben als mens geleefd (1987) over het joodse proletariaat van Amsterdam, Het water en de herinnering (1993) over de Watersnoodramp, en De mensen en de woorden (2004) over oral history.

27 januari – de dag dat in 1945 de bevrijding van het vernietigingskamp Auschwitz plaatsvond – is in november 2005 door de Verenigde Naties uitgeroepen tot International Holocaust Memorial Day. Jaarlijks vinden in de week hieraan voorafgaand in Nederland diverse activiteiten plaats, die aandacht vragen voor dit thema. Voor meer informatie over het programma van 2009 zie www.holocaust-memorial-day.nl